Chương 1 - Nỗi Đau Im Lặng
“5 triệu tệ. Trong vòng ba ngày.”
Giọng mẹ chồng vang lên từ đầu dây bên kia. Không giống đang nhờ vả.
Mà giống như đang ra thông báo.
Tôi đứng trước cửa ICU, trong tay vẫn còn nắm chặt tờ hóa đơn viện phí của mẹ tôi.
72.000 tệ.
Tôi vừa mới đóng xong.
Trong ICU là mẹ tôi.
Ở bệnh viện tuyến đầu của thành phố bên cạnh, cũng có mẹ chồng tôi đang nằm.
Bên mẹ tôi, chỉ có một mình bố tôi túc trực.
Còn bên mẹ chồng tôi thì sao?
Vợ chồng em chồng, cả nhà chị cả, cô dì chú bác họ hàng xa gần, đứng kín cả hành lang.
Nhưng 5 triệu tệ, bà lại muốn tôi bỏ ra.
Tôi im lặng.
Mẹ chồng lại nói:
“Kiến Quân nói với con rồi đúng không? Ca phẫu thuật này chỉ Bắc Kinh mới làm được. Nếu con không đưa tiền, cái mạng này của mẹ…”
Tôi cúp máy.
Lật úp điện thoại xuống, màn hình úp vào ghế.
Đèn hành lang trắng đến chói mắt.
1
Khi Triệu Kiến Quân gọi đến, tôi đang lau tay cho mẹ.
Tay mẹ gầy chỉ còn da bọc xương.
Ống truyền cắm trên mu bàn tay, vùng da đó xanh tím lẫn lộn vì bị chọc kim nhiều lần.
Tôi không nghe máy.
Anh lại gọi.
Đến cuộc thứ ba, tôi bắt máy.
“Mẫn Mẫn,” giọng anh rất nhẹ, như sợ làm tôi giật mình, “tình hình của mẹ em cũng biết rồi đấy. Khối u ở gan phải xử lý càng sớm càng tốt. Chuyên gia bên Hiệp Hòa Bắc Kinh nói…”
“Mẹ tôi cũng đang nằm ICU.”
Đầu dây bên kia im lặng hai giây.
“Anh biết,” anh nói, “nhưng mẹ mình bên này là chuyện liên quan đến mạng sống.”
Tôi nhìn mẹ mình trong phòng bệnh.
Mặt nạ thở che kín gương mặt bà, lồng ngực hơi phập phồng.
Xuất huyết não.
Ba ngày trước, nửa đêm mẹ phát bệnh.
Khi bố gọi cho tôi, giọng ông run bần bật. Một người đàn ông 63 tuổi, một mình cõng mẹ tôi từ tầng ba xuống rồi gọi cấp cứu.
“Mẹ em bên đó thế nào rồi?” Triệu Kiến Quân hỏi.
“Vẫn đang theo dõi.”
“Thế thì tốt. Theo dõi nghĩa là ổn định rồi.” Anh thở phào. “Em xem bên mẹ mình…”
“Anh đã đến chưa?”
“Gì cơ?”
“Mẹ tôi nhập viện ba ngày rồi. Anh đã đến lần nào chưa?”
Anh im lặng một lát.
“Anh chẳng phải là không đi được sao? Bên mẹ anh cũng…”
“Bên mẹ anh có vợ chồng Kiến Hoa, có chị cả, có cả nhà chú ba của anh.”
Giọng tôi rất bình tĩnh.
“Bên mẹ tôi chỉ có bố tôi. Một mình ông ấy.”
Anh không nói gì nữa.
Vài giây sau, anh lại nói:
“Hay là thế này, em chuyển tiền bên mẹ mình trước…”
Tôi cúp máy.
Ngón tay chạm vào tay mẹ. Lạnh ngắt.
Tôi nắm lấy tay bà.
Trong phòng bệnh chỉ còn tiếng máy thở, từng nhịp, từng nhịp.
Ngoài hành lang có tiếng bước chân đi qua Có người gọi điện rất to, còn bật cười.
Tôi cúi đầu.
Móng tay mẹ được cắt rất gọn.
Đó là do bà tự cắt trước ngày nhập viện. Cả đời mẹ tôi ưa sạch sẽ. Dù ở nhà trồng rau, tay dính đầy bùn về cũng phải rửa xà phòng ba lần.
WeChat của Triệu Kiến Quân hiện tin nhắn.
“Mẫn Mẫn, anh biết em tủi thân, nhưng mẹ mình thật sự không thể kéo dài. Em chuyển tiền qua trước đi. Bên mẹ em đợi ổn định rồi anh sẽ đi cùng em tới thăm.”
“Chuyển tiền qua trước đi.”
Tôi nhìn sáu chữ đó ba lần.
Chuyển tiền qua trước.
Trước.
Triệu Kiến Quân trước giờ luôn nói chuyện như vậy. Giọng rất dịu dàng, thái độ rất chân thành, nhưng tách từng câu ra mà nhìn thì câu nào cũng là đang bắt tôi nhường nhịn.
“Em kiếm được nhiều, bỏ ra thêm chút thì sao?”
“Cứ coi như giúp một lần, có phải không trả đâu.”
“Em đừng chấp nhặt với mẹ, mẹ là người thế nào em cũng biết mà.”
Lần nào cũng là mấy câu đó.
Giọng điệu lúc nào cũng như thương lượng.
Kết quả lúc nào cũng là tôi bỏ tiền.
Tôi không trả lời.
Đặt điện thoại sang một bên.
Kéo lại góc chăn cho mẹ.
Chăn trong ICU rất mỏng. Tôi mang từ nhà đến một tấm chăn, nhưng y tá nói không được mang vào.
Tôi đành gấp gọn chăn, đặt trên ghế ngoài cửa.
Lỡ như mẹ tỉnh lại, chuyển sang phòng thường thì còn dùng được.
Tôi ngồi trên chiếc ghế nhựa ngoài hành lang, tờ hóa đơn viện phí đặt trên đùi.
72.000 tệ.
Đây chỉ là khoản đầu tiên. Phía sau còn chưa biết phải tốn bao nhiêu.
Lương hưu của bố tôi mỗi tháng 3.400 tệ. Mẹ tôi không có lương hưu.
Mấy năm nay tiền khám chữa bệnh của họ đều là tôi chi.
Nhưng tôi chưa từng nhắc với Triệu Kiến Quân một con số nào.
Vì mỗi lần tôi nhắc đến bố mẹ mình, vẻ mặt anh sẽ thay đổi.
Không phải chán ghét.
Mà là một kiểu thiếu kiên nhẫn rất khó tả.
Như thể có ai đó đang vo ve bên tai anh kể một chuyện chẳng liên quan gì đến anh.
Mười hai năm rồi.
Anh đến nhà bố mẹ tôi chưa quá mười lần.
Mỗi lần ở chưa đến hai tiếng.
Nhưng nhà mẹ anh, tuần nào anh cũng về.
Trước đây tôi luôn nghĩ: thôi bỏ đi.
Lấy chồng rồi.
Nhịn một chút là qua.
Nhưng bây giờ mẹ tôi đang nằm ở đây.
Anh lại nói: “Chuyển tiền qua trước đi.”
Tôi tựa lưng vào tường, nhắm mắt lại.
Hành lang rất yên tĩnh.
Mùi thuốc sát trùng phảng phất từng đợt.
Từ xa có y tá đẩy xe đi qua bánh xe lăn trên sàn kêu cọt kẹt.
Tôi mở mắt, thấy trên bức tường đối diện dán một tờ thông báo:
“Thời gian thăm ICU: 15:00–15:30 mỗi ngày.”
Còn hai tiếng nữa.
Hai tiếng sau, tôi có thể vào thăm mẹ nửa tiếng.
Ba mươi phút.
Triệu Kiến Quân lại nhắn thêm một tin.
“Em nói với chị cả cũng được. Hai hôm nay chị ấy đang giúp liên hệ bên Bắc Kinh.”
Chị cả.
Triệu Kiến Phương.
Cái tên này khiến dạ dày tôi cuộn lên.
Lần trước em chồng Triệu Kiến Hoa mua nhà, thiếu 150.000 tệ tiền đặt cọc. Chị cả gọi cho tôi, không phải nhờ, mà là thông báo:
“Chu Mẫn à, Kiến Hoa mua nhà còn thiếu ít tiền, bên em ứng trước đi.”
Tôi ứng.
150.000 tệ.
Đến giờ chưa trả.
Tôi từng nhắc một lần. Chị cả nói:
“Người một nhà, nói tiền nong làm gì.”
Người một nhà.
Tôi nắm điện thoại, nhìn tin nhắn của Triệu Kiến Quân.
Không trả lời.
Lại thêm một tin nữa.
“Mẹ nói rồi, trong 5 triệu tệ thì tiền phẫu thuật là khoản lớn nhất, phần còn lại là phục hồi sau phẫu thuật. Bên Kiến Hoa thật sự không lấy ra nổi, em cũng biết nó vừa đổi việc.”
Nó vừa đổi việc.
Triệu Kiến Hoa 34 tuổi, đã đổi tám công việc. Mỗi lần nghỉ việc, mẹ chồng đều nói: “Kiến Hoa có chí khí, không để bản thân chịu ấm ức.”
Mỗi lần mấy tháng không có thu nhập, mẹ chồng lại nói với Triệu Kiến Quân:
“Em trai con đang khó khăn, bên các con giúp đỡ trước đi.”
Giúp đỡ.
Cái “bên các con” trong miệng bà, từ trước đến nay đều ám chỉ tôi.
Vì Triệu Kiến Quân làm trong cơ quan nhà nước, lương tháng 9.000 tệ.
Còn tôi mở công ty.
Trên giấy tờ, thu nhập của tôi đúng là cao hơn anh.
Nhưng tiền đó đến từ đâu?
Hai giờ sáng còn sửa phương án. Mang thai tám tháng vẫn chạy đi gặp khách hàng. Con gái mới sinh được mười một ngày, tôi đã vừa gọi video vừa xử lý công việc.
Những chuyện đó, chẳng ai thấy.
Bọn họ chỉ thấy một chuyện:
Chu Mẫn có tiền.
Có tiền nên phải bỏ tiền.
Có tiền nên bỏ bao nhiêu cũng là đương nhiên.
Có tiền nên không bỏ ra thì là cô sai.
Tôi khóa màn hình điện thoại.
Tờ hóa đơn vẫn nằm trên đùi.
Tôi cúi đầu, thấy trên đó viết tên mẹ mình.
Trương Tú Anh.
Ba chữ.
Nét chữ rất đơn giản.
Đây là mẹ tôi.
2
Cả đời này mẹ tôi chưa từng xin tiền tôi.
Một lần cũng không.
Bà và bố tôi sống ở huyện quê. Mấy năm đầu tôi khởi nghiệp, mỗi tháng gửi cho họ 2.000 tệ. Mẹ gọi điện cho tôi:
“Mẫn à, đừng gửi nữa, bố mẹ tiêu không hết đâu.”
Bà cất số tiền đó lại.
Cất năm năm, rồi rút ra đưa tôi.
“Con mở công ty cần tiền, cầm lấy đi.”
Một cuốn sổ tiết kiệm, trên đó ghi 60.000 tệ.
Tôi không nhận.
Bà nhét vào túi tôi.
“Đừng nói với Kiến Quân. Đây là tiền mẹ cho con.”
Bà sợ Triệu Kiến Quân biết được lại đem đi bù cho nhà họ Triệu.
Mẹ tôi nhìn rõ hơn tôi.
Nhưng bà chưa từng nói Triệu Kiến Quân không tốt. Bà chỉ nói:
“Tiền của con, con tự giữ cho cẩn thận.”
Mỗi lần tôi về nhà ngoại, mẹ đều hỏi một câu:
“Kiến Quân đối xử với con có tốt không?”
Tôi nói tốt.
Bà sẽ không hỏi nữa.
Nhưng bà sẽ xào thêm một món.
Bà không nói gì khác, chỉ xào thêm một món.
Tôi biết bà thương tôi.
Nhưng thế hệ của bà không biết nói ra.
Lưu Quế Lan thì khác.
Lưu Quế Lan xin tiền chưa bao giờ biết ngại.
Năm thứ hai sau khi tôi gả vào nhà họ Triệu, bố chồng Triệu Đức Hậu phát hiện ung thư dạ dày. Nhập viện, hóa trị, phẫu thuật, trước sau tốn 190.000 tệ.
Lưu Quế Lan bỏ ra bao nhiêu?
40.000 tệ.
Phần còn lại, Triệu Kiến Quân đưa 70.000 tệ — trong đó 50.000 là lấy từ tôi.
Chị cả đưa 30.000 tệ.
Còn thiếu 50.000.
Lưu Quế Lan nhìn tôi:
“Chu Mẫn, bên con còn lấy ra được bao nhiêu?”
Không phải hỏi.
Mà là chờ tôi báo số.
Tôi đưa 50.000.
Nửa năm bố chồng nằm viện, ngày nào tôi cũng mang cơm trưa tới. Lưu Quế Lan nói bà đau lưng, không đi được.
Sau khi bố chồng mất, tiền tang lễ, mộ phần, tiệc đãi khách — 150.000 tệ.
Lưu Quế Lan đưa 20.000.
Phần còn lại lại là tôi.
Năm đó, con gái tôi vừa tròn một tuổi.
Ban ngày tôi chạy khách hàng, tối về cho con bú, cuối tuần còn đi nghĩa trang.
Còn Lưu Quế Lan?
Bà ở nhà đánh mạt chược.
Có một lần tôi thật sự quá mệt, gửi con gái ở nhà mẹ chồng nhờ bà trông giúp nửa ngày.
Chiều tôi đến đón, con gái vẫn mặc cái bỉm từ sáng.
Lưu Quế Lan đang xem tivi.
“Ôi, mẹ tưởng chiều muộn con mới tới đón chứ.”
Mông con bé đỏ hết cả lên.
Tôi bế con ra ngoài, không nói gì.
Về đến xe, tôi đặt con vào ghế an toàn, cài dây.
Con vẫn khóc.
Tôi sờ mặt con bé.
Rồi khởi động xe.
Từ đó về sau, tôi không bao giờ để Lưu Quế Lan trông con một mình nữa.
Nhưng Triệu Kiến Quân không biết chuyện này.
Anh chưa từng quan tâm những chuyện đó.
“Chuyện giữa em và mẹ thì hai người tự nói với nhau.”
Đó là câu trả lời vạn năng của anh.
Chuyện giữa tôi và mẹ anh, tôi phải tự xử lý.
Còn chuyện giữa anh và mẹ anh thì sao?
Chưa bao giờ cần xử lý.
Bởi vì Lưu Quế Lan không bao giờ làm Triệu Kiến Quân khó chịu.
Nhưng bà sẽ khiến tôi khó chịu.
Mỗi năm Tết về nhà họ Triệu, trên bàn có bảy tám món, toàn là món Triệu Kiến Quân và Kiến Hoa thích ăn.
Tôi không ăn cay.
Suốt mười hai năm, trong bữa cơm tất niên không có lấy một món không cay.
Năm thứ ba, tôi từng nhắc một lần.
Lưu Quế Lan nói:
“Không cay thì ăn cơm kiểu gì? Con tập ăn là được mà.”
Triệu Kiến Quân đũa cũng không dừng:
“Đúng đấy, nhập gia tùy tục mà.”
Năm em chồng Triệu Kiến Hoa kết hôn, nhà họ Triệu đưa 230.000 tệ sính lễ.
Trong 230.000 đó, Triệu Kiến Quân đưa 150.000.
Tiền của tôi.
“Mượn cho em trai anh, sau này nó trả.” Triệu Kiến Quân nói.
Bốn năm rồi.
Một xu cũng chưa trả.
Tôi từng hỏi Triệu Kiến Quân.
Anh nói:
“Kiến Hoa vừa kết hôn, áp lực kinh tế lớn, đợi thêm đi.”
Đợi thêm.
Mãi mãi là đợi thêm.
Có một tối, con gái đã ngủ. Tôi ngồi trước bàn ăn, mở ứng dụng ngân hàng.
Tiền trả góp nhà mỗi tháng 9.800 tệ.
Nhà đứng tên tôi. Tiền đặt cọc là tôi bỏ, tiền vay mua nhà là tôi trả. Mỗi tháng Triệu Kiến Quân đưa cho gia đình 5.000 tệ, gọi là “sinh hoạt phí chung”.
5.000 tệ.
Điện nước, phí quản lý đã 2.000. Trường mẫu giáo của con gái 3.500. Mỗi tuần mua đồ ăn 1.000.
5.000 không đủ.
Phần thiếu, tôi bù.
Tôi chưa từng tính tổng số tiền.
Tối hôm đó, tôi lật sổ giao dịch suốt một tiếng.
Số liệu quá nhiều, tôi không tính hết.
Nhưng tôi phát hiện ra một quy luật.
Ghi chú của từng khoản chi đều bắt đầu bằng chữ “Triệu”.
Nhà họ Triệu. Triệu Kiến Quân. Triệu Kiến Hoa. Phí bảo trì mộ Triệu Đức Hậu. Nguyên liệu bữa tất niên nhà họ Triệu. Khám sức khỏe cho mẹ Triệu.