Chương 1 - Mười Sáu Năm Chờ Đợi

Chương 1

Dì út tôi bỏ đi theo một người đàn ông đã có vợ. Một lần đi là mười sáu năm.

Đêm bà ngoại hấp hối, bà nắm chặt tay mẹ tôi không chịu buông.

“Uyển Như… đã về chưa?”

Mẹ tôi đỏ hoe mắt, lắc đầu.

Tay bà ngoại dần mềm xuống, rồi không bao giờ nắm lại nữa.

Ngày đưa tang, hơn ba mươi người nhà họ Giang đứng kín quanh linh đường.

Cậu cả cầm chén rượu, đập mạnh xuống bàn trước mặt tất cả họ hàng.

“Từ nay về sau, nhà họ Giang chúng ta không có người nào tên Giang Uyển Như nữa.”

Mợ cả lập tức hùa theo: “Đúng thế còn gì. Mẹ ruột mất mà cũng không về, còn nhận làm gì nữa? Hồi đó chạy theo thằng đàn ông hoang thì nhanh lắm mà.”

Họ hàng cũng phụ họa, lời mắng chửi ồn ào đến mức tưởng như muốn lật tung cả linh đường.

Mẹ tôi ngồi trong góc, không nói một câu, chỉ lặng lẽ lau đi lau lại di ảnh của bà ngoại.

Khung ảnh ấy được mẹ lau nhiều lần đến mức các góc gỗ gần như nhẵn bóng.

Tối hôm xong tang lễ, mẹ tôi đột nhiên gọi tôi lại.

“Niệm Niệm.”

“Dạ.”

“Đợi mẹ nghỉ hưu, mẹ sẽ đi tìm dì út con.”

Tôi không hỏi vì sao.

“Vâng.”

Một năm sau, mẹ tôi nghỉ hưu.

Một giáo viên Ngữ văn cấp hai năm mươi lăm tuổi, dạy học cả đời, lương hưu mỗi tháng ba nghìn tám.

Việc đầu tiên mẹ làm không phải đi nhảy quảng trường, cũng không phải đi du lịch.

Mẹ lục trong đáy tủ ra một phong bì giấy màu nâu.

“Mẹ, đây là gì vậy?”

Mẹ mở phong bì. Bên trong có một tấm ảnh chụp lại đã mờ, một số điện thoại không biết còn gọi được không, và một dòng địa chỉ.

An Huy, Đồng Lăng, thị trấn Hà Khẩu, thôn Lý.

“Mẹ mất ba năm mới hỏi ra được.” Mẹ siết chặt phong bì. “Lần cuối cùng có người nhìn thấy dì con là ở Đồng Lăng.”

Tôi nhìn mái tóc đã điểm bạc hai bên thái dương của mẹ.

“Con lái xe đưa mẹ đi.”

Từ Hàng Châu đến Đồng Lăng, bốn trăm cây số, đi mất năm tiếng.

Suốt dọc đường, mẹ tôi không nói gì.

Mẹ chỉ lật đi lật lại chiếc phong bì ấy trong tay, như đang chạm vào một món đồ sứ, sợ nó vỡ mất.

Đến Đồng Lăng, địa chỉ kia không còn tìm được nữa.

Cả khu vực đã giải tỏa, ngôi làng cũ chỉ còn lại một tấm biển chỉ đường.

Tôi cùng mẹ đi từng nhà trong thị trấn hỏi suốt hai ngày.

“Giang Uyển Như? Không biết.”

“Chưa từng nghe tên này.”

Hỏi hơn bốn mươi hộ, không ai quen.

Sáng ngày thứ ba, tôi đổi cách hỏi.

“Bác ơi, quanh đây có người phụ nữ từ nơi khác đến không? Khoảng hơn bốn mươi tuổi, mười mấy năm trước chuyển đến cùng một người đàn ông địa phương?”

Ông lão bán tạp hóa nghĩ một lúc.

“Cô nói người nhà lão Từ phải không?”

Tim tôi đập hụt một nhịp.

“Đúng rồi, họ Từ. Chồng cô ấy họ Từ.”

“À, người đó ở phía nam kia.” Ông lão chỉ tay về phía xa. “Năm kia lão Từ gặp tai nạn, chân không đi được nữa. Giờ một mình cô ấy chăm sóc.”

“Tai nạn gì ạ?”

“Làm ở công trường bị đè. Hai chân phế cả rồi. Nghe nói được bồi thường ít tiền, nhưng chữa bệnh cũng gần hết.”

Tôi cảm ơn ông lão rồi kéo mẹ đi về phía nam.

Cuối phía nam thôn có một dãy nhà tự xây cũ kỹ.

Căn trong cùng, tường đã bong tróc hơn nửa.

Trong sân căng một sợi dây, phơi ba bộ quần áo đã giặt đến bạc màu.

Mẹ tôi dừng ở cổng, chân như bị đóng đinh xuống đất.

Tôi đưa tay đỡ mẹ.

“Mẹ, để con vào xem trước.”

“Không cần.”

Mẹ gạt tay tôi ra.

“Mẹ tự vào.”

Cửa khép hờ.

Mẹ đẩy cửa bước vào, đi qua lối nhỏ hẹp chỉ vừa một người.

Tiếng nước vọng ra từ phía cuối nhà.

Một người phụ nữ đang ngồi xổm dưới đất, lưng còng xuống, vò một tấm ga giường đầy vết bẩn.

Bà ấy quá gầy.

Xương sống nhô từng đốt dưới lớp áo. Tóc đã bạc gần nửa, hai bàn tay nổi đầy gân xanh.

Mẹ tôi đứng sững tại chỗ, môi run rất lâu.

“Uyển Như.”

Tiếng nước dừng lại.

Người phụ nữ ấy chậm rãi quay đầu.

Tôi gần như không nhận ra bà.

Mười sáu năm trước, dì út là người đẹp nhất cả nhà. Tóc dài, mắt to, cười lên còn đẹp hơn cả minh tinh trên ti vi.

Hàng xóm đều nói con gái út nhà họ Giang có số gả vào nhà giàu trong thành phố.

Còn người phụ nữ đang ngồi xổm trước mặt tôi bây giờ mới bốn mươi tám tuổi, nhưng trông như đã gần sáu mươi.

“Chị…”

Một tiếng gọi cách nhau mười sáu năm.

Mẹ tôi không đáp, chỉ nhanh chóng nhìn khắp căn nhà.

Bàn ghế cũ kỹ, tường ố vàng, khắp nơi là chai lọ thuốc. Một mùi khó tả bám dính trong không khí.

Từ phòng trong truyền ra một tiếng ho.

Mẹ tôi bước tới, đứng ở mép cửa.

Một người đàn ông ngồi lệch trên xe lăn, đầu nghiêng sang một bên, giống như nửa tỉnh nửa mê.

Ông ta hơn năm mươi tuổi, gò má nhô cao, hai má hóp lại, gầy chỉ còn như bộ xương.

Mẹ tôi nhìn gương mặt ấy rất lâu.

Rồi nước mắt rơi thẳng xuống nền nhà.

“Ông ta…”

Mẹ quay phắt sang dì út, giọng thay đổi hoàn toàn.

“Ông ta là Từ Chính Dương?”

Dì út cúi đầu, không nói.

“Mày nói cho chị biết!” Mẹ tôi bước tới túm lấy cổ tay dì. “Ông ta có phải Từ Chính Dương không?!”

“Chị, chị đừng hỏi nữa.”

“Sao chị có thể không hỏi?”

Nước mắt mẹ không ngừng chảy.

Tôi đứng phía sau, đầu óc trống rỗng.

Cái tên Từ Chính Dương này, tôi chưa từng nghe bao giờ.

Nhưng phản ứng của mẹ nói cho tôi biết: cái tên ấy mang theo một câu chuyện mà tôi hoàn toàn không biết.

Chương 2

Dì út giằng tay khỏi mẹ tôi rồi khép cửa lại.

“Chị, ở đây không tiện nói chuyện.”

“Ra ngoài với chị.”

Mẹ tôi kéo dì út ra sân.

Tôi đi theo phía sau.

“Mười sáu năm.” Giọng mẹ đè rất thấp. “Mười sáu năm, mày không gọi một cuộc điện thoại, không viết một lá thư. Lúc mẹ mất, bà gọi tên mày đến tận hơi thở cuối cùng. Mày chỉ vì người đàn ông này thôi sao?”

Dì út không nói.

“Uyển Như, mày nhìn lại mình đi!” Mẹ tôi chỉ vào dì, bàn tay run rẩy. “Mày mới bốn mươi tám tuổi. Mày nhìn bây giờ mình thành cái dạng gì rồi!”

“Chị.”

“Mày lấy một người đàn ông đã có vợ, vợ người ta vẫn còn đó mà mày vẫn chạy theo. Mày làm ba mẹ mất hết mặt mũi, làm cả thị trấn chỉ trỏ sau lưng nhà mình bao nhiêu năm…”

“Chị!” Dì út đột nhiên ngẩng đầu. “Chị đừng nói nữa.”

Mắt dì đỏ lên, nhưng không rơi nước mắt.

“Để chị nói hết!” Mẹ tôi hất tay dì ra. “Mày có biết trước lúc mẹ đi, câu cuối cùng của mẹ là gọi tên mày không?”

Cả người dì út chao đảo.

“Mẹ… mất khi nào?”

“Mùa đông năm ngoái. Hai mươi ba tháng Chạp.”

Dì út ngồi sụp xuống.

Dì ôm lấy đầu gối mình, vùi trán vào đó.

Vai dì run lên, nhưng không phát ra tiếng.

Mẹ tôi cũng ngồi xuống. Bà như muốn mắng thêm, miệng đã mở ra, cuối cùng lại không nói được gì.

Sau cùng, mẹ chỉ đưa tay vuốt mái tóc đã bạc của dì ra sau.

Như khi hai người còn nhỏ.

Trong sân yên lặng rất lâu.

Tôi ngồi xổm bên cạnh, nhìn hai người phụ nữ ấy. Một người năm mươi lăm, một người bốn mươi tám, ngồi giữa sân một căn nhà rách nát, giữa họ là mười sáu năm hận và nhớ.

“Dì út.” Tôi lên tiếng.

Dì ngẩng đầu nhìn tôi.

“Niệm Niệm?”

“Vâng, là con.”

Tay dì đưa về phía tôi, dừng lại giữa không trung, rồi lại rụt về.

“Niệm Niệm lớn thế này rồi…”

“Dì út, dì nói cho mẹ con biết đi. Từ Chính Dương rốt cuộc là ai? Sao mẹ con vừa nhìn thấy ông ta đã khóc?”

Mặt dì út trắng bệch trong thoáng chốc.

“Niệm Niệm, có những chuyện con không cần biết.”

“Tại sao?”