Chương 1 - Câu Chuyện Của Những Người Không Chịu Nhường Nhịn
Em dâu ném mạnh đôi đũa xuống bàn, cả mâm cơm lập tức im phăng phắc.
“Năm nào cũng về ăn chực, sang năm đừng về nữa.”
Không ai lên tiếng, không ai phản bác, cũng không ai nhìn tôi.
Tôi đứng dậy:
“Được, sau này tôi không về nữa.”
Sáng hôm sau, trời còn chưa sáng, bố mẹ đã tìm đến.
Mẹ nắm chặt tay tôi không chịu buông:
“Hôm qua em dâu con không hiểu chuyện, con đừng để trong lòng.”
Ngừng một lát, bà lại nói:
“Nhưng hai mươi nghìn tệ kia, con vẫn phải tiếp tục đưa.”
Tôi đặt cốc xuống:
“Đến ăn một bữa cơm còn bị chê là ăn chực, con lấy đâu ra tiền trợ cấp cho người khác?”
01
Đôi đũa đập vào mép đĩa, nước canh bắn tung tóe lên mu bàn tay tôi.
Giọng của em dâu Tôn Lệ át cả chương trình gala Tết đang phát trên tivi:
“Năm nào cũng về ăn chực, sang năm đừng về nữa.”
Sáu người ngồi quanh bàn, không một ai ngẩng đầu.
Bố tôi gắp thức ăn, mẹ cúi đầu uống canh, em trai Chu Kiệt nhìn chằm chằm vào màn hình điện thoại, ngón tay lướt liên tục, ngay cả mí mắt cũng chẳng buồn nhấc lên.
Tôi nhìn một vòng.
Cuối cùng mẹ cũng lên tiếng, nhưng không phải nói với Tôn Lệ, mà là nói với tôi:
“Em dâu con nói chuyện thẳng tính, con đừng để trong lòng.”
Tôi không đáp.
Tôn Lệ lại nói:
“Tôi nói sai à? Mỗi năm chỉ về đúng một lần, xách theo hai thùng sữa, ăn ba ngày uống ba ngày, lúc đi còn mang theo đặc sản quê. Có họ hàng nhà ai như thế không?”
Em trai tôi vẫn không ngẩng đầu.
Tôi đặt đũa xuống, lau nước canh trên mu bàn tay rồi đứng dậy.
“Được, sau này tôi không về nữa.”
Mẹ kéo tay áo tôi:
“Đang Tết nhất, ngồi xuống ăn cơm đi.”
Tôi rút tay áo ra, trở về phòng kéo vali.
Lúc thu dọn đồ đạc, tôi nghe thấy giọng Tôn Lệ ngoài phòng khách:
“Đi thì đi thôi. Lần nào cô ta về, tôi cũng phải nấu thêm mấy món.”
Cuối cùng em trai tôi cũng chịu lên tiếng, nhưng không phải để bênh vực tôi, mà nói với Tôn Lệ:
“Được rồi, được rồi, ăn cơm đi.”
Tôi kéo vali ra khỏi nhà.
Đêm giao thừa, trên đường phố huyện chẳng có mấy người, tiếng pháo nổ hết đợt này đến đợt khác. Tôi đứng bên đường đợi hai mươi phút mới bắt được một chiếc taxi.
Tài xế hỏi:
“Tết nhất thế này, cô đi đâu?”
“Ga tàu cao tốc.”
“Tối nay chắc hết tàu rồi nhỉ?”
“Tôi có thể ngồi trong phòng chờ một đêm.”
Tài xế không hỏi thêm nữa.
Tôi tìm một góc trong phòng chờ rồi ngồi xuống. Điện thoại rung lên mấy lần. Trong nhóm chat gia đình, dì Ba gửi một bao lì xì, bên trên viết: “Chúc mừng năm mới.”
Không ai nhắc đến chuyện tôi đã bỏ đi.
Ngay cả một tin nhắn cũng không có.
Tôi úp điện thoại xuống đùi, nhìn chằm chằm chiếc đồng hồ trong phòng chờ. Đã qua giao thừa bốn phút, tôi một mình bước sang năm mới.
Hơn bốn giờ sáng, tôi vừa chợp mắt được một lúc thì bị tiếng chuông điện thoại đánh thức. Mẹ gọi tới.
Tôi không nghe.
Bà lại gọi.
Tôi vẫn không nghe.
Cuộc gọi thứ ba là của bố. Cả đời này ông chẳng chủ động gọi cho tôi được mấy lần. Tôi do dự hai giây rồi bắt máy.
“Con đang ở đâu?”
“Ga tàu cao tốc.”
“Về đi.”
“Con không về nữa. Sáng có tàu, con sẽ về thẳng thành phố.”
Đầu dây bên kia im lặng vài giây. Bố nói:
“Mẹ con muốn nói chuyện với con.”
Điện thoại được chuyển sang cho mẹ. Giọng bà mang theo tiếng khóc:
“Con chạy đi làm gì? Nửa đêm nửa hôm một mình ở nhà ga, con bảo mẹ phải ăn nói với họ hàng thế nào?”
Tôi lập tức nắm được trọng tâm trong câu nói ấy.
Bà không xót tôi phải ở nhà ga một mình, mà lo không biết phải giải thích thế nào với họ hàng.
“Cứ nói công ty con đột xuất yêu cầu tăng ca nên con phải đi sớm.”
“Con…”
“Mẹ, con buồn ngủ rồi.”
Tôi cúp máy.
Chuyến tàu cao tốc đầu tiên khởi hành lúc sáu giờ bốn mươi sáng. Tôi lên tàu, ba tiếng sau về đến thành phố. Tôi trở lại căn nhà thuê của mình, đóng cửa, vứt vali ở lối vào rồi ngã xuống giường.
Trên trần nhà có một vết nứt. Tôi chuyển đến đây đã hai năm nhưng vẫn chưa sửa.
Tôi nhìn vết nứt ấy, chợt nghĩ mình đã bỏ ra tám mươi nghìn tệ để sửa sang nhà cho em trai, còn căn nhà mình thuê, tường nứt cũng chẳng nỡ bỏ tiền ra trám lại.
Điện thoại lại reo.
Lần này là tin nhắn thoại trên WeChat do em trai gửi tới.
Tôi mở ra nghe.
“Chị cũng thật là, vợ em có tính cách như thế, chị nhường cô ấy một chút thì có làm sao? Chị bỏ đi khiến mẹ cả đêm không ngủ được.”
Nhường một chút.
Ba chữ này tôi đã nghe suốt hai mươi tám năm.
Từ nhỏ đến lớn, chuyện gì tôi cũng phải nhường.
Nhường phòng, nhường học phí, nhường cơ hội việc làm, nhường cả từng đồng tiền đáng lẽ phải dành cho bản thân.
Tôi không trả lời nó.
02
Ngày mùng Ba Tết, bố mẹ đến.
Không báo trước, cứ thế tìm thẳng tới đây.
Lúc tôi mở cửa, mẹ xách một túi quýt, bố đứng phía sau, mặt mày căng cứng.
Tôi để họ vào nhà ngồi.
Mẹ đặt túi quýt lên bàn rồi nhìn quanh căn nhà của tôi:
“Căn nhà này nhỏ quá. Mỗi tháng con kiếm được bao nhiêu tiền mà không thể đổi sang chỗ rộng hơn một chút?”
Tôi không đáp lời, chỉ rót hai cốc nước.
Bố ngồi trên ghế sofa, không nói gì. Mẹ đi một vòng trong bếp rồi trở ra, ngồi đối diện tôi, nắm lấy tay tôi.
“Mẫn à, chuyện hôm kia là do em dâu con không hiểu chuyện. Mẹ thay nó xin lỗi con.”
Tôi rút tay ra, nâng cốc nước lên uống một ngụm.
“Xin lỗi xong chưa?”
Mẹ sững người.
Bố ho khan một tiếng:
“Mẹ con từ xa đến thăm con, con có thái độ gì thế?”
“Thái độ của con làm sao? Đêm giao thừa bị người ta đuổi ra khỏi nhà, phải ngồi ở ga tàu suốt một đêm. Bây giờ bố mẹ đến chỉ để bảo con đừng để trong lòng sao?”
Mắt mẹ đỏ lên:
“Em dâu con là người thế nào, con đâu phải không biết. Miệng lưỡi nó không chịu nhường ai, nhưng trong lòng không có ý xấu.”
“Không có ý xấu? Nó nói trước mặt cả nhà rằng con về ăn chực, có ai trong số bố mẹ nói giúp con được một câu không?”
Mẹ im lặng.
Bố lên tiếng:
“Chuyện qua rồi thì đừng lôi lại nữa. Mẹ con tới đây vì có một chuyện muốn bàn với con.”
Đến rồi.
Tôi đặt cốc nước xuống, chờ bà nói.
Mẹ lau khóe mắt:
“Cửa hàng của em con trước Tết làm ăn không tốt, thua lỗ một ít. Năm nay áp lực trả góp nhà rất lớn. Con xem hai mươi nghìn tệ kia…”
“Hai mươi nghìn tệ nào?”
“Chính là hai mươi nghìn tệ mỗi năm con đưa cho gia đình. Bây giờ em con đang khó khăn, năm nay con có thể đưa trước được không? Tốt nhất là cho thêm một chút.”
Tôi bật cười.
Không phải vì thấy buồn cười, mà vì cảm thấy quá hoang đường.
“Mẹ, mẹ nói lại lần nữa xem. Tối mùng Một, em dâu nói con về ăn chực, bảo con đừng tới nữa. Mùng Ba, bố mẹ đã tìm tới tận nhà đòi tiền. Mẹ cảm thấy chuyện này hợp lý sao?”
Mẹ sốt ruột:
“Đó là hai chuyện khác nhau! Em dâu con chỉ nói trong lúc tức giận. Số tiền này là bố mẹ mở miệng xin con, không giống nhau.”
“Khác ở đâu? Cuối cùng tiền chẳng phải vẫn được tiêu vào nhà em trai hay sao?”
“Em con là em ruột của con!”
“Vậy con là gì? Con không phải con gái ruột của bố mẹ sao?”
Mẹ nghẹn lời, quay sang nhìn bố.
Bố đặt mạnh cốc nước xuống bàn:
“Chu Mẫn, con nói chuyện với mẹ kiểu gì thế?”
“Con nói chuyện kiểu gì? Có câu nào con nói không đúng sao? Bố thử tính xem, từ khi đi làm đến giờ, trong mười năm qua con đã đưa cho gia đình bao nhiêu tiền?”
Bố cau mày:
“Đó là con tự nguyện.”
“Đúng, trước đây là con tự nguyện. Nhưng bây giờ con không tự nguyện nữa.”
Trong phòng im lặng mấy giây.
Mẹ đứng bật dậy:
“Có phải con có bạn trai rồi không? Có phải có người dạy con nói chuyện với bố mẹ như vậy không?”
“Không có. Chỉ là tự con đã nghĩ thông suốt.”
“Con nghĩ thông chuyện gì?”
“Đến ăn một bữa cơm còn bị chê là ăn chực, con lấy đâu ra tiền trợ cấp?”
Mẹ sững sờ đứng tại chỗ.
Bố đứng dậy, chỉ tay vào tôi:
“Cánh cứng rồi phải không? Được, con không đưa thì thôi. Sau này em con xảy ra chuyện gì, con đừng hối hận.”
“Con không hối hận.”
Tôi đi tới cửa, mở cửa ra.
“Bố mẹ, mang quýt về đi. Nhà con nhỏ, không có chỗ để.”
Mẹ bật khóc, kéo tay bố đi ra ngoài, vừa đi vừa nói:
“Ông nhìn đi, nhìn đứa con gái ngoan mà ông nuôi lớn đi.”
Khi cánh cửa đóng lại, tôi vẫn nghe thấy tiếng khóc của mẹ ngoài hành lang.
Tôi đứng sau cửa, bàn tay siết chặt tay nắm đến mức các khớp ngón tay trắng bệch.
Tôi không đau lòng sao?
Có chứ.
Nhưng tôi càng đau lòng cho bản thân đã phải ngồi một mình suốt đêm trong phòng chờ nhà ga.
03
Tuần đầu tiên sau khi tôi ngừng chu cấp, mọi chuyện vẫn yên ổn.
Sang tuần thứ hai, nhóm chat gia đình bắt đầu có động tĩnh.
Đầu tiên, em dâu đăng một bài lên trang cá nhân, kèm theo bức ảnh một bàn đầy thức ăn, bên dưới viết:
“Cả gia đình đông đủ cùng nhau ăn cơm mới là điều quan trọng nhất.”
Dì Ba bấm thích, còn bình luận:
“Đúng vậy, gia đình là quan trọng nhất.”
Tôi nhìn thấy nhưng không nói gì.
Trong cái gọi là “cả gia đình” của cô ta, trước giờ chưa từng có tôi.
Hai ngày sau, mẹ gửi một tin nhắn thoại vào nhóm gia đình. Nghe thì giống như đang nói chuyện với dì Ba, nhưng bà cố ý gửi vào nhóm.
“Mẫn Mẫn càng lớn càng không hiểu chuyện. Tết về chưa được hai ngày đã chạy mất, chẳng biết giống ai nữa.”
Dì Ba lập tức trả lời bằng tin nhắn thoại:
“Có phải nó có bạn trai rồi không? Con gái có người yêu là không còn quan tâm đến gia đình nữa.”
Mẹ đáp:
“Ai mà biết được.”
Tôi rời khỏi nhóm gia đình.
Mười phút sau khi tôi rời nhóm, em trai gọi tới.
“Chị, sao chị lại rời nhóm?”
“Không muốn xem.”
“Chị với mẹ làm sao thế? Mẹ nói năm nay chị không đưa tiền nữa à?”
“Đúng.”
“Tại sao?”
“Vợ em nói chị về ăn chực, bảo chị đừng tới nữa. Chị không có cơm ăn, đương nhiên cũng không có tiền để đưa.”
Đầu dây bên kia im lặng một lúc.
“Chị, đó chỉ là lời Lệ Lệ nói trong lúc tức giận. Sao chị còn tưởng thật? Chị so đo với cô ấy làm gì?”
“Chị không so đo. Chị chỉ nghĩ thông rồi. Sau này tiền của chị, chị sẽ tự tiêu.”
“Chị…”
Giọng nó lập tức cao lên:
“Chị có biết bây giờ tiền trả góp nhà của em là bao nhiêu không? Mỗi tháng bốn nghìn tám trăm tệ! Cửa hàng vừa thua lỗ, lúc này chị ngừng đưa tiền thì em phải làm sao?”
“Em phải làm sao là chuyện của em. Em hai mươi tám tuổi rồi, không phải tám tuổi.”
“Chị nói gì?”
“Chu Kiệt, tiền đặt cọc mua nhà của em là ai bỏ ra?”
Nó không lên tiếng.
“Một trăm năm mươi nghìn tệ, chị bỏ ra. Em đã nói với vợ mình chưa?”
Nó vẫn im lặng.
“Tám mươi nghìn tệ tiền sửa nhà cũng là chị bỏ ra. Em đã nói với vợ chưa?”
Vẫn là sự im lặng.
“Năm kia, em nói muốn mở cửa hàng nên vay chị một trăm hai mươi nghìn tệ. Em đã trả được bao nhiêu?”
“Em… chẳng phải em vẫn chưa vượt qua giai đoạn khó khăn sao?”
“Ba trăm năm mươi nghìn tệ. Cộng thêm mỗi năm hai mươi nghìn tệ, mười năm là hai trăm nghìn. Tổng cộng năm trăm năm mươi nghìn tệ, Chu Kiệt. Một tháng chị chỉ được trả tám nghìn tệ. Em thử tính xem chị phải tiết kiệm thế nào mới có được số tiền ấy.”
Hơi thở của nó ở đầu dây bên kia trở nên nặng nề.
“Em nói con số này với vợ em đi, xem cô ấy còn cảm thấy chị về ăn chực nữa không.”
“Chị, chị đừng như vậy…”
“Chị không làm gì cả. Chuyện sau này để sau này nói. Trước mắt chị phải sống cho tốt cuộc đời của mình.”
Tôi cúp máy.
Tôi mở phần ghi chú trong điện thoại, tìm đến một tài liệu.
Tài liệu này tôi đã ghi chép suốt mười năm. Mọi khoản tiền chuyển đi đều nằm trong đó.
Ngày tháng, số tiền, lý do, từng khoản từng khoản đều rõ ràng.