Chương 9 - Ký Ức Từ Ba Trăm Tệ

Nói đoạn, cô bé liếc nhìn về phía phòng họp. “Bố cháu bây giờ thích công việc này lắm. Bố bảo người ở đây làm việc biết điều, có quy trình đàng hoàng, không phải lúc nào cũng cứ đoán mò xem ai đúng ai sai.”

Tôi cười cười: “Đó là do bản thân bố cháu làm việc tốt thôi.”

Cô bé lắc đầu: “Bố cháu cũng bảo thế. Bố bảo tìm được một công việc phù hợp là rất quan trọng, nhưng quan trọng hơn là khi có chuyện xảy ra, mọi người sẵn sàng đi tìm hiểu ngọn ngành trước tiên.”

Chiều hôm đó, Châu Minh Viễn họp xong bước ra, thấy con gái đã đợi ở hành lang từ lâu, anh có vẻ hơi ngại ngùng:

“Sao con đến không gọi cho bố?”

Con gái đưa hộp cơm cho anh: “Con thấy bố đang họp, sợ làm phiền.”

Châu Minh Viễn nhận lấy hộp cơm, cười mắng yêu: “Lần sau đến cứ gọi. Bố bây giờ có phải bù đầu bù cổ như ngày xưa đâu.”

Tôi đứng bên cạnh, nhìn hai bố con họ trò chuyện. Đột nhiên tôi nhớ lại cuộc điện thoại anh gọi ở ga tàu hai mươi năm trước.

Lúc đó, người phụ nữ ở đầu dây bên kia hỏi anh khi nào về, con vẫn đang đợi.

Còn bây giờ, cô con gái ấy đã khôn lớn, đã tự đi làm, đã có thể mang cho người cha bận rộn của mình một bữa cơm trưa.

Cuộc sống không vì ba trăm tệ mà bất thình lình nảy sinh một phép màu vĩ đại. Họ vẫn trải qua vô vàn khó khăn, vẫn phải làm lụng vất vả, vẫn phải đối mặt với muôn vàn rắc rối nhỏ nhặt đời thường. Chỉ là sau cơn mưa đêm ấy, Châu Minh Viễn cuối cùng cũng về được đến nhà. Và hai mươi năm sau, anh lại ở một thành phố khác, tìm được người từng chìa tay ra giúp mình năm xưa.

Bản thân sự việc đó, vốn dĩ đã là điều đáng để khắc ghi cả đời.

Về sau, đôi lúc tôi tự hỏi, giả sử năm đó tôi không dừng bước thì mọi chuyện sẽ ra sao? Có lẽ tôi sẽ đi thẳng khỏi ga tàu, về căn phòng trọ nhỏ hẹp, sáng hôm sau vẫn đi làm như thường lệ. Tôi sẽ chẳng bao giờ biết Châu Minh Viễn đã trôi dạt về đâu, cũng chẳng biết ba trăm tệ đó rốt cuộc có làm thay đổi điều gì không. Cuộc đời tôi có lẽ vẫn cứ diễn ra như thế.

Nhưng, vì tôi đã dừng lại, nên tôi đã làm được điều mình có thể làm lúc bấy giờ.

Tôi không cần khoác lác đó là một nghĩa cử cao đẹp gì. Bởi vì tôi của năm đó, cũng chỉ là một thằng thanh niên bình thường. Tôi cũng có cái khó riêng, cũng biết lo âu, cũng sợ bị lừa dối. Chỉ là ngay khoảnh khắc ấy, tôi cảm thấy mình có thể thử tin anh ta một lần.

Và anh ta không hề phản bội lòng tin đó. Anh dùng số tiền đó để về nhà, lo cho gia đình, và tiếp tục sống. Sau này, anh dành rất nhiều năm để tìm tôi. Không phải để nhờ vả xin việc, cũng chẳng phải để đòi hỏi điều gì. Anh chỉ muốn tự miệng nói một lời cảm ơn.

Chuyện này khiến tôi trăn trở rất nhiều.

Chúng ta luôn nghĩ rằng, sự giúp đỡ giữa người với người nhất định phải có một kết quả rõ rệt. Cho mượn tiền thì phải trả, giúp đỡ thì phải được báo đáp, thời gian bỏ ra tốt nhất là nên đổi lại được một thứ gì đó cầm nắm được.

Nhưng cuộc sống đâu phải lúc nào cũng vậy. Có những sự giúp đỡ, ngay tại lúc đó chỉ là để một người vượt qua cửa ải khó khăn. Có những ý tốt, qua rất nhiều năm mới được người khác nhắc lại. Và cũng có những chuyện, vĩnh viễn chẳng bao giờ có đoạn kết. Nhưng điều đó không có nghĩa là nó vô nghĩa.

Tất nhiên, tôi không cổ súy cho việc nhắm mắt tin bừa lời cầu xin của người lạ. Xã hội này đầy rẫy sự lừa lọc, lợi dụng lòng tốt để trục lợi. Giúp người cần có sự phán đoán, và cũng phải biết bảo vệ chính mình.

Nhưng nếu vì sợ bị lừa mà chúng ta không bao giờ muốn liếc nhìn người khác lấy một lần, có lẽ chúng ta sẽ bỏ lỡ rất nhiều những việc nhỏ nhặt, giản đơn. Đôi khi, chỉ một câu chỉ đường, một lời nhắc nhở kịp thời, hoặc giúp đỡ một chút trong khả năng cho phép, cũng có thể giúp người ta bớt đi một chặng đường vòng.