Chương 1 - Bị Cắt Giảm Hay Được Giải Phóng
“Bảng kê thanh toán của em, chị làm mất rồi.”
Chị Vương – Giám đốc tài chính – nói rất bình tĩnh, như thể chỉ đang thông báo hôm nay trời nắng đẹp.
Tôi nhìn chằm chằm chị ta.
300 ngày công tác. 470 ngàn tạm ứng. 86 vé máy bay. 194 hóa đơn khách sạn.
Tất cả đều được tôi lưu trong album điện thoại, sắp xếp theo ngày.
“Mất rồi?” Tôi cười nhạt. “Được thôi.”
Chị Vương hơi ngẩn người.
Chị ta nghĩ tôi sẽ cuống lên.
1.
Phòng họp mở điều hòa lạnh buốt.
Tôi ngồi ở cuối bàn họp dài. Đối diện là quản lý nhân sự – chị Lý, và cấp trên trực tiếp của tôi – Tổng giám đốc Trương.
“Tiểu Tô, gần đây công ty đang tái cấu trúc, cô cũng biết mà.” Trương tổng mở lời, giọng nhẹ nhàng như đang chuyện phiếm. “Đợt cắt giảm lần này… có tên cô.”
Tôi im lặng.
“Tất nhiên, không phải vì cô làm việc kém.” Ông ta bổ sung. “Chỉ là điều chỉnh vị trí, không còn cách nào.”
Chị Lý đẩy một xấp giấy về phía tôi: “Đây là thỏa thuận nghỉ việc. Cô xem qua nếu không có gì thì ký tên.”
Tôi cúi xuống liếc một cái.
Trên hợp đồng ghi: Hai bên đồng ý chấm dứt hợp đồng lao động. Mức bồi thường: N.
“N là bao nhiêu?” Tôi hỏi.
“Cô làm ba năm, thì là ba tháng lương.” Chị Lý nói, “Công ty rất có thành ý rồi.”
Ba năm.
Một con số bất ngờ hiện lên trong đầu tôi: 300 ngày.
Ba năm qua tôi có 300 ngày công tác.
Tôi không nhận hợp đồng đó.
“Còn chuyện thanh toán công tác phí thì sao?”
Chị Lý và Trương tổng liếc nhau một cái.
“Công tác phí gì?” Trương tổng hỏi.
“Chi phí đi công tác tôi tạm ứng trước.” Tôi nói, “Bốn trăm bảy mươi ngàn.”
Phòng họp im lặng hai giây.
“Chuyện đó cô làm việc với bên tài chính nhé.” Trương tổng nói, “Không thuộc phạm vi chúng tôi xử lý.”
“Tôi làm rồi.” Tôi đáp. “Chị Vương nói… hóa đơn mất rồi.”
Trương tổng cau mày: “Vậy cô bổ sung lại tài liệu đi.”
“Bổ sung cái gì?”
“Hóa đơn chứ còn gì.” Chị Lý chen vào, “Không có hóa đơn thì thanh toán kiểu gì? Cô cũng biết quy trình tài chính mà—”
“Hóa đơn tôi có giữ.”
Tôi cắt lời.
Cả hai người quay sang nhìn tôi.
“Mỗi vé máy bay, hóa đơn khách sạn, hóa đơn ăn uống, tôi đều chụp lại, lưu theo ngày.” Tôi nói, “300 ngày, không sót ngày nào.”
Mặt chị Lý hơi cứng lại.
Trương tổng ho khẽ: “Thế thì tốt, cô nộp lại tài liệu cho phòng tài chính để họ xác minh.”
“Xác minh gì?” Tôi hỏi, “Những hóa đơn này tôi đã nộp từ năm ngoái. Phòng tài chính nói hệ thống nâng cấp, dữ liệu mất, bảo tôi nộp lại. Tôi nộp rồi. Năm nay lại nói hóa đơn không hợp lệ, bảo tôi dán lại. Tôi dán rồi. Bây giờ lại bảo… mất?”
Trương tổng im lặng.
“Trương tổng, tôi hỏi ông một câu.” Tôi nhìn thẳng ông ta. “Bốn trăm bảy mươi ngàn này… là công ty không muốn thanh toán, hay không thể thanh toán?”
Sắc mặt ông ta trông rất khó coi.
“Tiểu Tô, cô nói vậy là không đúng rồi.” Ông ta đáp, “Công ty không bao giờ quỵt tiền nhân viên. Nhưng mọi việc đều phải theo quy trình, cô cũng nên hiểu—”
“Tôi hiểu.” Tôi gật đầu. “Vậy tôi cũng sẽ làm theo quy trình.”
Tôi đứng dậy, cầm lấy bản thỏa thuận nghỉ việc.
“Cái này, tôi không ký.”
Tôi đặt lại lên bàn, xoay người rời đi.
Về đến chỗ ngồi, tôi bắt đầu thu dọn đồ đạc.
Màn hình điện thoại sáng lên, là tin nhắn từ mẹ: Tối nay có về ăn cơm không?
Tôi gõ: Tăng ca, không về.
Gửi xong lại xóa đi, sửa thành: Về.
Hôm nay thật ra không cần tăng ca.
Dọn được một nửa, Tiểu Lâm ở bàn bên nghiêng đầu qua.
“Chị Tô, chị cũng bị cắt à?”
“Ừ.”
“Em đoán mà, dạo này công ty sa thải nhiều người quá.” Tiểu Lâm hạ thấp giọng, “Chị biết không, anh Lão Chu bên bộ phận sales cũng bị. Anh ấy làm tám năm rồi đó.”
Tôi không đáp.
“À, nghe nói tiền công tác của chị chưa được thanh toán hả?” Cậu ấy hỏi tiếp.
“Ừ.”
“Nhiêu vậy?”
“Hơn bốn trăm ngàn.”
Tiểu Lâm hít một hơi: “Trời ơi! Chị bỏ tiền túi ra hả?”
“Không bỏ thì không đi được.” Tôi nói, “Phê duyệt nội bộ chậm, mà khách hàng thì không đợi được.”
“Vậy là công ty chơi ác quá rồi…” Tiểu Lâm còn chưa nói hết, đã thấy Trương tổng bước ra khỏi phòng họp, lập tức rụt cổ về làm việc.
Tôi tiếp tục thu dọn.
Ba năm, thật ra cũng không có nhiều đồ. Một cái ly, vài quyển sổ, một chậu lan ý sắp chết.
Laptop là của công ty, không được mang đi.
Tôi mở email, chuyển hết thư quan trọng về email cá nhân: đơn công tác, đơn thanh toán, báo cáo dự án, trao đổi với khách hàng.
Từng cái đều chụp màn hình lại.
Tám giờ tối, tôi về đến nhà.