Chương 1 - Ánh Sáng Trong Bóng Tối

Mẹ tôi là kiểu người đi lên từ một thị trấn nhỏ nhờ cắm đầu làm đề, luôn tin rằng “điểm số là tất cả”.

Bố tôi từng du học nước ngoài trở về, cho rằng “kiến thức quan trọng hơn điểm số”.

Cãi nhau suốt mấy năm, cuối cùng họ đưa ra một thỏa thuận.

Tôi theo mẹ, em gái theo bố.

Kể từ ngày đó, tôi làm sai một bài, roi mây sẽ quất xuống lòng bàn tay; cãi lại một câu, tôi sẽ phải quỳ ngoài cửa tự kiểm điểm.

Còn em gái thì hoàn toàn trái ngược.

Không biết làm bài, bố sẽ kiên nhẫn giảng cho em.

Thích váy đẹp, bố sẽ đưa em đến trung tâm thương mại, để em thoải mái chọn lựa.

Thậm chí có lần hai chị em cùng làm đổ nước nóng, bố cũng chỉ cuống quýt bôi thuốc cho em gái, nhẹ giọng dỗ dành.

Còn mẹ lại quát lớn với tôi:

“Cút ra ngoài quỳ! Chút chuyện nhỏ thế này cũng làm không xong, sau này mày còn làm được gì?”

Hàng xóm đi ngang qua khuyên mẹ:

“Con bé còn nhỏ mà.”

Mẹ cau mày.

“Bây giờ không khiến nó nhớ đời, sau này ra xã hội ai chiều nó?”

Kỳ thi đại học, tôi đạt 718 điểm, cao hơn em gái rất nhiều.

Họ hàng ai cũng khen mẹ dạy con giỏi.

Mẹ đắc ý tuyên bố sẽ chia sẻ phương pháp giáo dục ra một thủ khoa toàn tỉnh trong tiệc mừng đỗ đại học.

Còn tôi lại tự sát ngay tại bữa tiệc ấy, trước mặt tất cả mọi người.

1

Mẹ đứng ngoài ban công gọi điện thoại, giọng vang sang sảng.

“Đúng đúng đúng, thủ khoa toàn tỉnh, chắc chắn phải đăng ký Thanh Đại rồi.”

Bố không nhịn được mà càm ràm:

“Họ hàng bạn bè bà gọi hết rồi, đến người không thân cũng mời, mời người ta làm gì?”

Mẹ trừng mắt nhìn ông.

“Không thân thì sao? Người ta thật lòng muốn hỏi cách tôi dạy ra thủ khoa toàn tỉnh, chẳng lẽ tôi còn giấu nghề?”

“Ông chỉ ghen tị vì tôi giáo dục thành công thôi. Y Y là ông dạy đấy, thi được bao nhiêu? Hơn năm trăm!”

Bố lập tức dỗ em gái:

“Đừng nghe mẹ con nói. Bố thấy hơn năm trăm điểm đã rất giỏi rồi, tối nay bố dẫn con đi ăn một bữa thật ngon để chúc mừng!”

Em gái lập tức tươi cười rạng rỡ.

Mẹ liếc nhìn tôi đang rửa bát, nghĩ một lát rồi nói:

“Lần này thi đại học cũng coi như con làm mẹ nở mày nở mặt, đi cùng đi.”

Bố lái xe, mẹ ngồi ghế phụ.

Tôi mở cửa xe, ghế sau chất đầy truyện tranh và đồ ăn vặt.

Em gái vội vàng gạt sang một bên, ngượng ngùng cười.

“Hì hì, hơi bừa một chút.”

Tôi co mình vào chỗ trống miễn cưỡng vừa được dọn ra, còn em gái thuần thục điều chỉnh nhiệt độ điều hòa.

“Chị, cửa gió bên chị có lạnh không? Lạnh thì chị chỉnh đi.”

Tôi nhìn cả đống nút mà không biết chỉnh thế nào, chỉ lắc đầu.

Từ sau khi học tiểu học, tôi không còn được ngồi xe của bố nữa.

Mẹ nói phải rèn luyện khả năng tự lập cho tôi, bắt tôi tự đi xe buýt đến trường, còn bố chỉ đưa đón em gái.

Cho dù trời mưa lớn đến mức xe buýt ngừng chạy, bố cũng chỉ ngồi trong xe ném cho tôi một chiếc ô.

“Nếu bố đón con, mẹ con lại làm ầm lên. Con cầm ô tự về đi.”

Xe vừa dừng lại.

Em gái xuống xe đã reo lên:

“Wow, bố, sao bố biết con muốn ăn ở đây thế?”

Bố cúi xuống véo má em.

“Tất nhiên rồi, con gái cưng muốn ăn gì chẳng lẽ bố lại không biết?”

Em gái quay đầu cười với tôi.

“Chị, em nói chị nghe, chỗ này ngon lắm, chỉ là hơi đắt, mỗi tháng bố chỉ chịu dẫn em tới một lần thôi. Hừ.”

Tôi ngẩng đầu nhìn tấm biển sang trọng rực rỡ.

Mỗi tháng đến một lần sao?

Nhưng đây lại là lần đầu tiên tôi được ăn ở nhà hàng cùng cả gia đình.

Sau khi nhân viên phục vụ dẫn chúng tôi vào chỗ ngồi, tôi không nhịn được mà giấu cổ tay áo sơ mi đã giặt đến bạc màu.

Mẹ liếc tôi một cái, quát:

“Đừng có làm ra vẻ quê mùa không biết điều như thế, dạy bao nhiêu lần rồi mà vẫn không học được?”

Giọng nói giữa nhà hàng yên tĩnh đặc biệt chói tai, tôi theo bản năng cúi đầu thấp hơn.

Bố giảng hòa.

“Được rồi, hôm nay là ngày vui. Y Y xem muốn ăn gì nào?”

“Vậy con không khách sáo đâu.”

Em gái quen thuộc gọi một phần ăn theo set.

“1999?”

Giọng mẹ lập tức cao lên.

Em gái lập tức bĩu môi với bố.

Bố bênh em:

“Thi đại học vất vả như vậy, gọi món mình thích thì có làm sao? Cứ gọi đi, bố trả.”

Mẹ lạnh mặt:

“Ông cứ chiều nó đi.”

Bố đáp lại:

“Tôi thích đấy. Hai chúng ta đã nói rồi, ai dạy người nấy, không can thiệp vào nhau.”

Bầu không khí lập tức trở nên căng thẳng.

Tôi theo bản năng bắt đầu lo sợ.

Từ nhỏ đến lớn, chỉ cần bố mẹ cãi nhau, mẹ sẽ trút giận lên đầu tôi.

Tôi cầm ly nước chanh bên cạnh lên uống một ngụm.

Em gái lại bật cười.

“Chị, cái đó là nước rửa tay mà. Ha ha ha…”

Bàn bên cạnh quay sang nhìn, tôi xấu hổ đặt ly xuống, mẹ hung hăng trừng tôi.

Sau khi đồ ăn được mang lên đầy đủ, nhìn cả bàn hải sản, tôi lại chẳng biết phải động đũa thế nào.

Bố liên tục gắp đồ ăn cho em gái, tiện miệng nói với tôi:

“Niệm Niệm, thích ăn gì thì tự gắp đi.”

Tôi nhỏ giọng nói:

“Con bị dị ứng hải sản.”

Mẹ “bốp” một tiếng đặt mạnh đũa xuống bàn, tôi theo bản năng co người lại.

“Ăn một bữa cơm mà sao mình mày lắm chuyện thế! Sao tao không biết mày dị ứng hải sản?”

Đúng vậy.

Đương nhiên bà không biết.

Lần trước em gái đòi ăn cua lông, bố mua về rồi chia cho tôi một con.

Tôi mới ăn được hai miếng đã cảm thấy cổ họng thắt lại.

Tôi nhờ bố đưa mình đến bệnh viện, bố lại cau mày.

“Em con ở nhà một mình bố không yên tâm, con vào nằm một lúc là khỏi thôi.”

Tối đó mẹ về, thấy tôi nằm trên giường liền cầm roi mây lên quất, vừa đánh vừa mắng:

“Mẹ không có nhà là mày lười biếng đúng không? Sáu giờ đã dám ngủ? Học thuộc tiếng Anh chưa?”

Tôi vừa khóc vừa nói mình ăn hải sản nên bị dị ứng.

Mẹ lại dùng roi mây chỉ vào tôi.

“Dị ứng? Giả bệnh để lười đúng không? Mày có dậy không?”

Tôi chỉ có thể cố chống người đứng lên, hai tay run không ngừng.

Mẹ nhìn tôi lê đến trước bàn học, hừ lạnh.

“Thế này chẳng phải vẫn khỏe mạnh sao? Lần sau còn để tao phát hiện mày lười biếng thì không đơn giản thế này đâu!”

Nói xong bà đóng sầm cửa đi ra.

Ngay giây tiếp theo, tôi ngã nhào xuống đất.

Khi tỉnh lại, tôi đang nằm trên sàn nhà lạnh ngắt, đồng hồ báo thức hiển thị ba giờ sáng.

Không ai phát hiện tôi ngất xỉu.

Cũng không có ai vào nhìn tôi lấy một lần.

“Được rồi được rồi, nó không ăn thì thôi, vốn dĩ tính nó đã chẳng đáng yêu gì.”

Bố mất kiên nhẫn khuyên một câu.

Mẹ nhìn tôi.

“Muốn ăn thì ăn, không thì thôi.”

Tôi cúi đầu xúc một miếng cơm trắng, không nói gì.

2

Sáng sớm hôm sau, mẹ đã bắt đầu bận rộn.

Tôi nằm trên giường, đếm những vết nứt trên tường.

Tám mươi bảy vết.

Tôi đã đếm đi đếm lại suốt cả đêm.

Mẹ nói muốn rèn khả năng chịu khổ chịu khó cho tôi, nên từ năm lớp Một đã bắt tôi ngủ trong căn phòng kho quanh năm không thấy ánh mặt trời.

Điện thoại sáng lên.

Là tin nhắn của giáo viên chủ nhiệm:

“Hứa Niệm, lần đánh giá tâm lý trước, bác sĩ trường nhận định trạng thái tâm lý của em không được tốt. Nếu mất ngủ thì nhất định phải chú ý, kịp thời đi khám. Có vấn đề gì em có thể tìm cô.”

Tôi gõ vài chữ rồi lại xóa, cuối cùng không trả lời.

Mẹ ở bên ngoài đập cửa.

“Mau dậy, đến trung tâm thương mại mua đồ dùng đại học.”

Căn phòng kho chật hẹp rung lên một lớp bụi, tôi không nhịn được ho vài tiếng.

Đến trung tâm thương mại, tôi vừa định đẩy xe mua hàng thì mẹ ngăn lại, đưa cho tôi một bộ đồ mascot.

“Con có thể trở thành thủ khoa toàn tỉnh chứng tỏ phương pháp giáo dục của mẹ hoàn toàn đúng.”

“Cho dù bây giờ đã tốt nghiệp cấp ba cũng không thể buông lỏng.”

“Mẹ tìm cho con một công việc làm thêm. Tự kiếm tiền mua đồ dùng đại học mới có thể rèn luyện năng lực của con. Đừng học theo em gái, bị bố con chiều đến hư người.”

“Tiền sinh hoạt vẫn như quy tắc cũ, tự kiếm.”

Ba năm cấp ba, mẹ nói muốn rèn luyện khả năng tự lập nên chưa từng cho tôi một đồng.

Tôi vẫn luôn tự kiếm tiền sinh hoạt, nhưng rất nhiều nơi không nhận người chưa đủ tuổi.

Có những lúc đến cuối tháng, ngay cả cơm tôi cũng không có mà ăn, chỉ có thể uống nước cháo miễn phí trong căng tin.

Nhiệt độ ba mươi tám độ, tôi bị nhốt trong bộ đồ mascot nóng đến khó chịu, nhưng vẫn chỉ có thể tự an ủi rằng cố chịu thêm một chút là được.

“Bố, trường chẳng phải có phát chăn sao? Sao còn phải mua?”

Giọng em gái vang lên.

Tôi theo bản năng muốn trốn đi, rồi mới nhớ ra mình đang mặc bộ đồ gấu mascot, họ không thể nhận ra.

Mỗi lần tôi chật vật khốn khổ, em gái luôn nhìn tôi bằng ánh mắt đó, bố cũng sẽ cau mày nói:

“Đừng có giả đáng thương trước mặt bố con em con. Mẹ con cũng chỉ vì muốn tốt cho con.”

Qua miệng của bộ đồ gấu, tôi nhìn thấy bố cưng chiều vỗ đầu em gái.

“Chăn trường phát chất lượng không tốt, đắp bí lắm. Bố nhìn trúng một bộ chăn tơ tằm, đến lúc đó mang cho con.”

Em gái lựa màu sắc.

“Cái này đẹp… Cái này con cũng thích. Hay là mua cho chị một bộ nữa?”

Tôi bất giác bước về phía họ một bước.

Một cậu bé đột nhiên lao tới.

“Đánh quái vật nào!”

Hai tay nó đẩy mạnh, tôi ngã xuống đất, đầu đập mạnh vào khung bên trong đầu gấu, đau đến toát mồ hôi lạnh.

Cậu bé tiện đà cưỡi lên người tôi, dùng sức đập vào đầu gấu.

“Đánh quái vật! Đánh quái vật!”

Tôi bị chấn đến hoa mắt, theo bản năng muốn gọi bố.

Nhưng lại nghe thấy bố lạnh nhạt nói:

“Không cần quan tâm chị con, con cứ chọn đồ của con đi.”

Hai tiếng “bố ơi” nghẹn lại trong cổ họng, không sao thốt ra được nữa.

Một người phụ nữ vội vã chạy tới.

“Tiểu tổ tông! Con đang làm gì thế! Đừng để mình bị thương!”

Nói xong, bà ta kéo đứa bé đi.

Tôi nằm sấp trên đất, rất lâu mới tỉnh táo lại, mồ hôi chảy vào mắt đau rát.

3

Khi tôi lê cơ thể mệt mỏi về đến nhà, tôi nhìn thấy gia đình dì cả.

“Ôi, thủ khoa toàn tỉnh về rồi.”

Dì cả chào tôi.

“Mẹ cháu đang truyền đạt cho dì phương pháp giáo dục thủ khoa toàn tỉnh đây. Nếu em họ cháu có thể giỏi được như cháu thì dì mãn nguyện rồi.”

Em họ bên cạnh bĩu môi, “xì” một tiếng rồi tiếp tục cúi đầu chơi điện thoại.

Mẹ kéo dì cả tiếp tục nói:

“Chị đừng khen nó. Chị không biết đâu, lúc mới vào cấp ba, thành tích nó tụt ghê lắm. Bố nó còn nói mát rằng trẻ con đánh mà lớn thì về sau chẳng còn sức bật nữa.”

“Lúc đó em nghĩ ra một cách. Mỗi lần thi, tụt bao nhiêu điểm thì bắt nó tự tát mình bấy nhiêu cái. Chẳng mấy hôm điểm số đã tăng trở lại.”

“Vẫn là em biết dạy con.”

Dì cả hạ giọng.

“Thế còn thời kỳ nổi loạn thì sao?”

“Nổi loạn?”

Mẹ hất cằm về phía cây roi mây trên bàn.

“Có thứ này rồi thì chẳng có kiểu nổi loạn nào không trị được.”

Em họ trợn mắt.

“Dì hai, dì dạy kiểu này, chưa biết chừng trong lòng chị ấy hận dì lắm đấy.”

Mẹ đắc ý cười.

“Dì đâu chỉ giáo dục hành vi, dì còn giáo dục cả tư tưởng.”

Nói rồi, bà bước vào căn phòng kho nơi tôi ngủ, lấy ra một cuốn sổ.

Tim tôi thắt lại.

“Mẹ, đó là nhật ký của con.”

“Đương nhiên mẹ biết. Con tưởng mình giấu kỹ lắm sao?”

Khóe miệng mẹ mang theo nụ cười chiến thắng.

“Biết tại sao ngày đầu tiên vào lớp Mười mẹ đánh con không?”

Một luồng lạnh lập tức chạy dọc theo máu lên đỉnh đầu.

Cảnh tượng ngày hôm đó không thể kiểm soát mà nổ tung trong tâm trí tôi.

Ngày đầu tiên vào lớp Mười, mẹ xông thẳng đến trường.

Bất chấp ánh mắt kinh ngạc của thầy cô và học sinh, bà chẳng nói chẳng rằng kéo tôi ra khỏi lớp.

Giữa hành lang người qua người lại, bà giơ tay tát thẳng vào mặt tôi hết cái này đến cái khác, không hề nương tay.

Miệng không ngừng mắng:

“Đồ vong ơn bội nghĩa, đồ sói mắt trắng nuôi không thân!”